SGK Başuzmanı İsa Karakaş, emekli olduktan sonra çalışmak isteyenler için sistemin nasıl işlediğini ve hangi şartlarda maaşın kesilmeden çalışılabileceğini detaylı şekilde anlattı.
SGK Başuzmanı İsa Karakaş, bugünkü köşe yazısında sayıları 17 milyona yaklaşan emekli ordusunun merak ettiği "Çalışırsam maaşım kesilir mi?" sorusuna açıklık getirdi.
Karakaş, doğru adımlarla hem emekli aylığını korumanın hem de maaş almanın mümkün olduğunu belirtti.
İşte İsa Karakaş’ın kaleminden emekli çalışanlar için rehber:
"Emekli olduktan sonra özel sektörde çalışmaya devam etmek isteyenler için Sosyal Güvenlik Destek Primi (SGDP) sistemi devreye giriyor. Bu uygulama sayesinde, 2008 Ekim ayından önce sigortalılığı başlayanlar, emekli aylıklarından vazgeçmeden iş hayatına devam edebiliyor.
Burada kritik nokta "tercih" meselesidir. İşvereniniz aracılığıyla SGK’ya verilen işe giriş bildirgesinde "SGDP" seçeneği işaretlendiği sürece, emekli aylığınız her ay banka hesabınıza yatmaya devam ederken bir yandan da yeni işinizden maaş alabilirsiniz.
ÇALIŞAN EMEKLİ DAHA AZ PRİM ÖDER
Normal çalışanlara kıyasla emekli çalışanların cebinden daha az prim çıkar. Zira SSK (4/1-a) kapsamında bir özel sektör iş yerinde çalışan emekli olmayanlardan işsizlik sigortası ve SGK primi olarak toplamda %15 kesinti yapılmaktadır. Emekliden kesilen prim oranları ise bu oranın sadece yarısı tutarındadır"
Örnek bir hesaplama da yapan Karakaş:
"Brüt 60.000 TL maaşla işe başlayan bir emeklinin maaşından sadece 4.500 TL SGDP primi kesilir. Emekli olmasaydı kesinti 9.000 TL olacaktı. SGDP’li çalışmada işverenin ise bu çalışan için toplamda ayrıyeten %24,75 oranında prim ödemesi söz konusu. Bu sistemde emekli çalışan, iş kazası veya meslek hastalığı durumunda SGK’nın sunduğu yardımlardan da faydalanma hakkına sahiptir"
KAMU SEKTÖRÜNDE "TEK MAAŞ" KURAL
Özel sektördeki esnekliğin kamu kurumlarında geçerli olmadığını söyleyen uzman isim:
"Genel bütçeli daireler, belediyeler, KİT’ler veya sermayesinin yarısından fazlası kamuya ait olan ortaklıklarda çalışmak isteyen emeklilerin maaşları kesilmek zorundadır.
Kamu sektöründe bir kadroya atanan emekli hem emekli aylığı alıp hem de kamu maaşı alamaz. Bu kişiler "tüm sigorta kollarına" tabi tutulur ve SGDP uygulaması dışında kalırlar. Kamu tercihi yapacak emeklilerin bu detayı mutlaka dikkate alması gerekir"
KENDİ İŞİNİ KURAN EMEKLİYE "PRİM MÜJDESİ"
Karakaş, kendi işini kuran emekliye ise 'prim müjdesini' şu sözlerle duyurdu:
"Ekim 2008 öncesi sigortalılığı bulunup SSK, Bağ-Kur veya Emekli Sandığı fark etmeksizin; emekli olduktan sonra kendi iş yerini açan, şirket ortağı olan ya da bağımsız çalışanlar için sistem çok daha avantajlıdır.
* Sıfır Kesinti: Kendi adına çalışan (Bağ-Kur kapsamında olan) emeklilerin maaşlarından hiçbir sosyal güvenlik destek primi kesilmez.
* Tam Maaş: Emekli aylığınızda herhangi bir azalma olmadan ticaret yapabilir veya serbest çalışabilirsiniz"
Emekli olduktan sonra ödenen SGDP primleri hakkında bilinmesi gereken acı gerçekler de var:
ÖDENEN BU PRİMLERİN BİR FAYDASI VAR MI?
"Pek çok emekli, "çalışırken ödediğim primler ikinci bir emeklilik sağlar mı?" diye merak ediyor. İşte acı ama gerçek tablo:
* İkinci Emeklilik Yok: SGDP kapsamında ödenen primler yaşlılık, malullük veya ölüm sigortası gün sayısına eklenmez.
* Maaşa Etki Etmez: Bu ödemeler mevcut emekli maaşınızı artırmaz.
* İadesi Yok: Ödenen bu primlerin "toptan ödeme" şeklinde geri alınması veya hizmet birleştirmesinde kullanılması mümkün değildir.
