Herkesin hayali yıllarca dirsek çürüttüğü, alın teri döktüğü çalışma hayatının ardından rahat bir nefes alıp emekli olmak. Ancak Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) sürekli güncellenen ve adeta bir labirente dönen mevzuatı, emekliliği bazen bir matematik problemine dönüştürüyor. Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) yasasının çıkmasıyla birlikte, 8 Eylül 1999 öncesinde sigorta girişi olan milyonlarca vatandaş yaş şartı aranmaksızın derin bir 'oh' çekti. Fakat o tarihten sadece 1 gün, 1 ay ya da 1 yıl sonra iş hayatına atılanlar, kendilerini bir anda bitmek bilmeyen yeni bir bekleyişin ve yaş sınırının içinde buldu.
Şimdi sokağın en büyük sorusu şu: "Ben 2000 yılında, 2005 yılında işe girdim. Kademeli emeklilik vuracak mı?"
Aylardır siyaset kulislerinde ve sosyal medyada "Kademeli emeklilik çıkıyor" dedikoduları dolaşırken, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Prof. Dr. Vedat Işıkhan bu söylentilerin fişini çekti. Katıldığı bir canlı yayında konuya son noktayı koyan Bakan Işıkhan, "Emeklilik sisteminde bir değişiklik planlamıyoruz. Emekli olabilmek için gereken prim ve yıl şartları aynen devam edecek. Burada bir mağduriyet söz konusu değildir" diyerek, 2000-2008 arası girişliler için şimdilik yeni bir yasanın masada olmadığını kesin bir dille duyurdu.
Peki, EYT trenini kaçıran bu kesim için mevcut durumda emeklilik şartları neler?
2000 Sonrası Normal Emeklilik: 8 Eylül 1999 - 30 Nisan 2008 tarihleri arasında sigortalı olanlar için yaş şartı acımasızca işliyor. Bu kişilerin tam emekli olabilmeleri için tam 7000 gün prim ödemesi şart. Üstelik prim dolsa dahi kadınlar 58, erkekler ise 60 yaşını beklemek zorunda.
Kısmi Emeklilik: Eğer priminiz azsa ve yaşı bekliyorsanız; 25 yıl sigortalılık süresini ve 4500 prim gününü doldurarak yine kadınlarda 58, erkeklerde 60 yaşında kısmi emekli olabilirsiniz.
Gelelim yaşı ilerlemiş ama uzun yıllar çalışamadığı için primi eksik olan vatandaşların en büyük kurtarıcısı olan "3600 günle emeklilik" formülüne. Ancak uyarmakta fayda var; bu formül sadece ve sadece 8 Eylül 1999 öncesi sigorta girişi olanları kapsıyor.
Burada kilit nokta; 15 yıl hizmet süresi ve 3600 prim gününü hangi tarihte tamamladığınız. Tamamladığınız tarih, emekli olacağınız yaşı doğrudan belirliyor. Sistem her 3 yılda bir yaş şartını yukarı çekiyor.
Kadınlar İçin 3600 Gün Yaş Kademesi:
23 Mayıs 2002'den önce 3600'ü dolduranlar: 50 Yaşında
24 Mayıs 2002 - 23 Mayıs 2005 arası dolduranlar: 52 Yaşında
24 Mayıs 2005 - 23 Mayıs 2008 arası dolduranlar: 54 Yaşında
24 Mayıs 2008 - 23 Mayıs 2011 arası dolduranlar: 56 Yaşında
24 Mayıs 2011'den sonra dolduranlar ise maalesef 58 yaşını beklemek zorunda.
Erkekler İçin 3600 Gün Yaş Kademesi:
23 Mayıs 2002'den önce 3600'ü dolduranlar: 55 Yaşında
24 Mayıs 2002 - 23 Mayıs 2005 arası dolduranlar: 56 Yaşında
24 Mayıs 2005 - 23 Mayıs 2008 arası dolduranlar: 57 Yaşında
24 Mayıs 2008 - 23 Mayıs 2011 arası dolduranlar: 58 Yaşında
24 Mayıs 2011 - 23 Mayıs 2014 arası dolduranlar: 59 Yaşında
24 Mayıs 2014'ten sonra bu şartları tamamlayan erkekler tam 60 yaşında kısmi emekli olabiliyor.
2008 Sonrası Girenleri Bekleyen Ağır Tablo
Mevzuatın en ağır şartları ise 1 Mayıs 2008'den sonra iş hayatına atılan gençleri ve orta yaşlıları bekliyor. Bu tarihten sonra kısmi emeklilik için gereken "4500 gün" şartı kademeli olarak yükseliyor. Örneğin 2008'de 4600 gün olan şart, 2016 ve sonrası sigorta girişliler için 5400 güne sabitlenmiş durumda.