Türkiye'de tütün kullanımı, alarm veren seviyeleri çoktan aşmış durumda. Her geçen gün daha fazla haneye giren sigara, sadece halk sağlığını değil, ekonomiyi de içten içe kemiriyor. Bakanlık ise bu gidişata "dur" demek için rotayı Uzak Doğu’ya çevirdi. Japonya’da başarıyla uygulanan sıkı denetim modelinin Türkiye versiyonu için düğmeye basıldı.
Sağlık Bakan Yardımcısı Şuayip Birinci, tütün denetiminde yeni bir sayfa açılacağının sinyalini net bir şekilde verdi. Japonya’daki sistemi örnek gösteren Birinci, sigaranın artık sadece kimlik ibrazıyla satılmasının planlandığını duyurdu. Bu düzenleme hayata geçtiğinde:
Satış noktalarında yaş doğrulaması fiziksel kimlik belgeleri üzerinden zorunlu hale gelecek.
Japonya’da kullanılan ve yaş doğrulaması yapan kartlı sistemlerin benzerleri üzerinde çalışılacak.
Tütün ürünlerine erişim, kağıt üzerindeki yasaklardan kurtulup teknolojik bir bariyerle denetlenecek.
Sigaranın toplumsal maliyeti, sanılanın aksine sadece paket fiyatıyla sınırlı değil. Rakamlar ürkütücü. Türkiye, Endonezya'nın hemen ardından dünyanın en çok sigara içen ikinci ülkesi konumunda bulunuyor. Günlük tüketimin kişi başı 17 dala ulaştığı bu tabloda, ekonomik kayıp şu şekilde şekilleniyor:
Sigara içen bir bireyin sisteme yüklediği yıllık sağlık maliyeti 1028 dolara ulaştı.
Hane halkının tütün ürünlerine harcadığı yıllık miktar 15 milyar doları buluyor.
Sadece sigara kaynaklı yangınların verdiği fiziksel hasar ise yıllık 4 milyar dolar civarında.
Bakanlığın bu denli sert önlemlere yönelmesinin ardında yatan asıl neden ise çocuklarımız. Veriler, sigara dumanının masum kurbanlarını açıkça ortaya koyuyor. Türkiye'de her 100 çocuktan 44'ü pasif içici olarak sigara dumanına maruz kalıyor. Avrupa genelinde yapılan araştırmalar, 15-16 yaş grubundaki gençlerin yarısından fazlasının sigaraya kolayca ulaştığını, ilk deneme yaşının ise 12’nin altına kadar gerilediğini gösteriyor.
Fiyat Silahı Devreye Girebilir: Dünyanın En Ucuz 108. Ülkesiyiz
Tüm dünyada olduğu gibi Türkiye'de de sigara tüketimini azaltmanın en kestirme yolu fiyattan geçiyor. Bakan Yardımcısı Birinci, Türkiye'nin sigara fiyatı konusunda dünya genelinde en ucuz 108. ülke olduğunu hatırlattı. Bilimsel veriler, gelişmekte olan ülkelerde yapılan %10'luk bir zammın, kullanımı %7-8 oranında azalttığını kanıtlıyor. Birinci, "En etkili şey aslında fiyat; fiyat artarsa tüketim miktarı yaklaşık %4 oranında azalıyor" diyerek gelecekteki vergi politikalarının da ipucunu verdi.
