Makyajlı Yüzler ile Kökteki Öz: Kötülüğe Benzeme Lirizmi
YAYINLAMA:|GÜNCELLEME:
İnsanın en büyük yanılgısı, hayatın karşısına çıkardığı çirkinliklerle savaşırken, savaştığı şeye dönüşmediğini sanmasıdır. Hâlbuki karanlıkla uzun uzun bakıştığınızda, gözleriniz o karanlığa alışır; gürültüye aynı gürültüyle ses verdiğinizde, sesiniz o pazarın sesine karışır.
Şiddetle eleştirdiğimiz, "Ben asla böyle bir insan olmam" diye parmak salladığımız ne varsa, aslında hayatın bize sunduğu birer test çengelidir. Karşımızdaki insanın bencilliği, kurnazlığı ya da hoyratlığı bizi öfkelendirir çünkü içeride bir yerlerde bizim de o dili konuşabilecek potansiyelimiz, o refleksimiz vardır. O bilgiye de tecrübeye de sahibizdir. Aynı kancayı takıp aynı oyunu oynamak, inanın en kolay yoldur. İnsanın egosu, tam da bu kavşakta, o haklı öfkenin arkasına saklanarak sinsice sırıtır: "Hak ettiler, sen de onlardan biri ol."
İşte asıl kırılma noktası, tam da o fısıltıyı duyduğumuz andır.
Kurumsal Koridorların ve Günlük Hayatın "Aynalaşma" Taktikleri
Bu dönüşüm öyle bir gecede, büyük trajedilerle olmaz. Hayat bizi parça parça törpüler:
Kurumsal yapılarda, baskının ve adaletsizliğin o boğucu atmosferinde insan, bir süre sonra nefes alabilmek için eleştirdiği mekanizmanın dişlisi haline gelir. "Zaten herkes böyle yapıyor, ayakta kalmanın başka yolu yok" cümlesi, insanın kendi özünden vazgeçişine attığı en konforlu imzadır. İnsanları birer sayı, birer maliyet kalemi olarak gören o sisteme boyun eğdiğimiz an, aslında kendi kalemimizle kendi hikâyemizi sileriz.
Sokakta, trafikte, en yakınlarımızın bencilce hamleleri karşısında anında zırh kuşanırız. Kırıcı bir söze daha keskin bir iğneyle karşılık vermek o an tatlı bir intikam hissi verse de, ruhumuzda onarılmaz bir kireçlenme bırakır. Çünkü her karşılık, bizi biraz daha kabalaştırır, biraz daha inceltir.
İnsan Kalabilmenin O Ağır Bedeli
Göz boyayan o parlak unvanlar, keskin argümanlar, haklılığın verdiği o zehirli gurur dışarıdan çok ihtişamlı görünür. Ama asıl kıymetli olan, o sahte parıltının arkasındaki ıssız odada saklıdır. Canınız yandığında, haksızlığa uğradığınızda, karşındakini tek bir hamleyle mat edebilecek güçte olmanıza rağmen o hamleyi yapmamayı seçmek... İşte o, insanın kendi ruhuna karşı yapabileceği en büyük onur mücadelesidir.
Çünkü eleştirdiğimiz insana benzememek, bir zayıflık değil; aksine, en katı duruştur. Karşınızdaki ne kadar çirkinleşirse çirkinleşsin, sizin kendi merhametinizden ve ölçünüzden vazgeçmemeniz, dünyaya koyduğunuz en net sınırdır.
Egonun o kışkırtıcı sesini kısıp, "Ben bu çirkinliğin mirasçısı olmayacağım" diyebildiğimiz her saniye, biraz daha insan kalırız. Hayat bizi kaç kez köşeye sıkıştırırsa sıkıştırsın; kendi içimizdeki o en saf, bozulmamış yeri korumak, bu dünyada atabileceğimiz en büyük imzadır.